Synagoga Izaaka w Krakowie - historia i informacje dla zwiedzających

Synagoga Izaaka przy ulicy Kupa to największa synagoga Kazimierza i jeden z najpiękniejszych barokowych budynków synagogalnych w Polsce. Ukończona w 1644 roku, powstała z fundacji Izaaka Jakubowicza, zamożnego kupca i bankiera, a w jej wysokiej, pełnej światła sali modlitewnej wciąż widać fragmenty modlitw malowanych na ścianach. Stoi dwie przecznice od ulicy Szerokiej, więc łatwo wpasować ją w każdy spacer po dzielnicy żydowskiej.

Co to za miejsce

Synagoga Izaaka to siedemnastowieczny dom modlitwy przy ul. Kupa 18, w sercu dawnego miasta żydowskiego. W przeciwieństwie do małej, kameralnej synagogi Remuh, Izaaka wzniesiono z rozmachem: z wysokim sklepieniem kolebkowym, dekoracją stiukową i arkadową galerią dla kobiet. Po dekadach innych zastosowań budynek wrócił do Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Krakowie i w ostatnich latach znów odbywają się tu regularne modlitwy, więc zasady zwiedzania mogą zależeć od życia religijnego.

Historia w skrócie

Synagogę zbudowano w latach 1638-1644, po tym jak Izaak Jakubowicz uzyskał królewską zgodę na jej wzniesienie. Z jego imieniem związała się później popularna legenda: opowieść o Izaaku, któremu przyśnił się skarb pod mostem w Pradze. Pojechał tam, a strażnik opowiedział mu o własnym śnie o skarbie ukrytym pod piecem w Krakowie, w domu niejakiego Izaaka. Podczas niemieckiej nazistowskiej okupacji synagoga została splądrowana i zdewastowana, a jej wyposażenie zniszczono. Po wojnie służyła różnym świeckim celom, zanim prace konserwatorskie przywróciły architekturę i ocalałe teksty na ścianach. Dziś jest zarazem zabytkiem i, na powrót, miejscem kultu.

Co zobaczysz

• Barokowa sala modlitewna: jedno z najwyższych wnętrz synagogalnych w Polsce, ze sklepieniem kolebkowym i siedemnastowiecznymi sztukateriami.
• Malowane modlitwy na ścianach: zachowane fragmenty tekstów liturgicznych malowanych bezpośrednio na ścianach, rzadka pamiątka pokazująca, jak wnętrze wyglądało dawniej.
• Galeria dla kobiet: arkadowa górna galeria, na którą prowadzą zewnętrzne schody, charakterystyczna dla epoki.
• Otoczenie: ulica Kupa i sąsiednie kwartały zachowały gęstą siatkę ulic dawnego miasta żydowskiego, a synagoga Kupa stoi krótki spacer stąd.

Informacje praktyczne

Godziny otwarcia i ceny biletów zmieniają się wraz z kalendarzem religijnym i bieżącym użytkowaniem budynku, więc przed wizytą sprawdź informacje na miejscu lub w Gminie Wyznaniowej Żydowskiej w Krakowie. Nastaw się na niewielką opłatę za wstęp i na to, że synagoga jest zamknięta w soboty i święta żydowskie. Większość zwiedzających spędza w środku 20 do 40 minut. Jeśli planujesz kilka synagog jednego dnia, pamiętaj, że każda pobiera osobną opłatę.

Jak dotrzeć

Z Rynku Głównego idź na południe w stronę Kazimierza ulicą Starowiślną lub Stradomską; synagoga jest około 1,5 km dalej, tuż przy ulicy Szerokiej, od strony Jakuba lub Kupa. Naturalnie łączy się ze zwiedzaniem synagogi i cmentarza Remuh oraz muzeum w Starej Synagodze. Jeśli chodzenie między zabytkami to problem, nasza wycieczka melexem po Kazimierzu objeżdża dzielnicę z komentarzem, a nasz przewodnik po Krakowie pomoże ci wpisać Kazimierz w szerszy plan zwiedzania.

Zasady zachowania

To zabytek religijny, który znów służy wiernym. Ubierz się skromnie, mów cicho i licz się z tym, że mężczyźni mogą zostać poproszeni o nakrycie głowy. Jeśli trwa nabożeństwo, poczekaj albo wróć później, zamiast wchodzić jak do muzeum.

Najczęściej zadawane pytania

Kim był Izaak Jakubowicz?

Izaak Jakubowicz był zamożnym żydowskim kupcem i bankierem w siedemnastowiecznym Krakowie. Sfinansował budowę synagogi, ukończonej w 1644 roku, i od tamtej pory nosi ona jego imię.

Czy synagogę Izaaka można zwiedzać?

Zasadniczo tak, poza sobotami i świętami żydowskimi, choć godziny zależą od religijnego użytkowania budynku. Aktualne godziny otwarcia sprawdź na miejscu przed wizytą.

O czym mówi legenda o skarbie Izaaka?

Ludowa opowieść mówi o Izaaku, któremu przyśnił się skarb pod mostem w Pradze. Pojechał tam, a strażnik wyśmiał go, opowiadając własny sen o skarbie pod piecem w Krakowie, w domu niejakiego Izaaka. Izaak wrócił do domu, znalazł skarb i ufundował synagogę.

Czym synagoga Izaaka różni się od synagogi Remuh?

Izaaka to największa synagoga Kazimierza, budowana z rozmachem i barokowym przepychem, a Remuh jest najmniejsza i związana z historycznym cmentarzem obok. Oglądając obie, poznajesz dwa zupełnie różne oblicza dzielnicy.

Ile czasu potrzeba na synagogę Izaaka?

Około 20 do 40 minut wystarczy na wnętrze i teksty na ścianach. Większość zwiedzających traktuje ją jako jeden z przystanków na dłuższej trasie po synagogach Kazimierza.