Collegium Maius Krakau: tickets, tijden en wat je ziet
Het oudste universiteitsgebouw van Polen heeft een binnenplaats met arcaden en een speelklok, en een museum met oude universiteitszalen en wetenschappelijke instrumenten. Er wordt verbouwd, een deel van de zalen is dicht en de tijden hangen af van hoe je het museum bezoekt.
Collegium Maius, op de hoek van de straten św. Anny en Jagiellońska, is het oudste universiteitsgebouw van Polen. Tegenwoordig zit hier het Museum van de Jagiellonische Universiteit Collegium Maius, dat de oude verzamelingen van de universiteit en een rijke collectie wetenschappelijke instrumenten bewaart.
Wat is het Collegium Maius?
Het hart van het gebouw is een binnenplaats met arcaden, omringd door een kruisgang met een laatgotisch cellengewelf. De vaste tentoonstelling bestaat uit historische interieurs op de eerste verdieping: de Libraria (de bibliotheek), de Stuba Communis (de vroegere eetzaal), de schatkamer en de professorenkamers.
Geschiedenis van het Collegium Maius
In 1400 schonk koning Władysław Jagiełło de universiteit een huis dat hij had gekocht. De hele 15e eeuw groeide het college door de aankoop van buurhuizen en de bouw van nieuwe; na de branden van 1462 en 1492 werd alles tot één geheel samengevoegd, met de arcadenbinnenplaats. Er waren 20 professorenwoningen.
Nicolaus Copernicus en zijn broer Andrzej schreven zich in 1491 in aan de Krakause universiteit, bij de faculteit der Vrije Kunsten. De astronomische instrumenten uit de schenking van Marcin Bylica kwamen in 1493 naar Krakau, toen Copernicus student was; volgens het museum is de kans groot dat hij ze heeft kunnen zien.
Vanaf 1840 werd het gebouw in neogotische stijl verbouwd tot zetel van de Jagiellonische Bibliotheek. De bibliotheek vertrok in 1940, en van 1949 tot 1964 kreeg het gebouw op initiatief van professor Karol Estreicher het uiterlijk van vóór 1840 terug en werd het de zetel van het museum.
Klok, Libraria en schatkamer in het Collegium Maius
- De klok op de binnenplaats: speelt elke dag om 9.00, 11.00, 13.00, 15.00 en 17.00 uur, met een stoet van figuren: een pedel, koningin Jadwiga, koning Władysław Jagiełło, de heilige Johannes Cantius (św. Jan z Kęt), Hugo Kołłątaj en rector Stanisław ze Skalbmierza.
- Libraria: de oude bibliotheek, gebouwd van 1516 tot 1540, met een laatgotisch netgewelf. Er staan replica's van drie houten instrumenten zoals Copernicus ze gebruikte: een kwadrant, een triquetrum en een armillairsfeer.
- Stuba Communis: de gemeenschappelijke zaal uit ongeveer het midden van de 15e eeuw, eetzaal en ontmoetingsplek van de bewoners. In de erker staat een beeld van Casimir de Grote van omstreeks 1380.
- De schatkamer: de waardigheidstekens van de rector, waaronder de zogenoemde scepter van koningin Jadwiga, en de Jagiellonische Globe uit de eerste helft van de 16e eeuw, waarop volgens het museum een van de eerste afbeeldingen van Noord-Amerika in de geschiedenis van de globecartografie staat. In het tweede deel liggen filmprijzen die Andrzej Wajda aan het museum schonk, de gouden olympische medaille van Robert Korzeniowski uit 2004 en de Nobelprijsmedaille uit 1996 van Wisława Szymborska.
- De Globezalen: alleen met gids te zien. Volgens het museum staat hier het enige paar globes in Polen uit de werkplaats van Gerard Mercator.
Tickets, bezoektijden en rondleidingen in Collegium Maius
In Collegium Maius wordt verbouwd en een deel van de zalen is gesloten; de tijden hangen af van de manier waarop je het museum bezoekt, en het museum past ze ook aan bij plechtigheden van de universiteit. Bekijk voor je bezoek de actuele mededelingen op de website van het museum. Door de verbouwing zijn de Copernicuskamer, de Aula Jagiellońska, de Rectorstrap, de Groene Zaal en de Dresdense Gang niet toegankelijk. De Professorentuin is tot nader order gesloten, net als het steegje Zaułek Estreichera. De tentoonstelling is op de eerste verdieping, je komt er via een trap, en de lift voor bezoekers met een beperking is door de verbouwing buiten gebruik.
De binnenplaats is dagelijks open van 9.00 tot 18.00 uur; de tickets uit de prijslijst van het museum gelden voor de tentoonstelling. Zonder gids bezoek je de tentoonstelling op maandag van 9.00 tot 16.00 uur, van dinsdag tot en met vrijdag van 13.30 tot 16.00 uur en op zaterdag van 10.00 tot 15.00 uur. Je kunt van maandag tot en met vrijdag tot 15.30 uur naar binnen, op zaterdag tot 14.30 uur. Een ticket kost 17 PLN, met korting 10 PLN; op woensdag is het bezoek zonder gids gratis. Voor zondag geeft het museum geen bezoektijden voor de tentoonstelling; de binnenplaats is dan open.
Rondleidingen met een gids van het museum zijn er van dinsdag tot en met vrijdag in de ochtend, op vaste tijden: om 9.00 uur (in het Pools of het Engels), 9.45 uur (in het Engels), 10.30 uur (van dinsdag tot en met donderdag in het Frans, Spaans of Bulgaars, op vrijdag alleen in het Frans) en 11.15 uur (in het Pools, van dinsdag tot en met donderdag). Een uitgebreide rondleiding, met ook de zalen met wetenschappelijke instrumenten, begint van dinsdag tot en met vrijdag om 12.30 uur in het Engels; op vrijdag is de rondleiding van 11.15 uur in het Pools de uitgebreide. Een bezoek met gids kost 26 PLN, met korting 14 PLN. Tickets koop je bij de kassa van het museum en online via het ticketsysteem van de universiteit. Deze gegevens zijn gecontroleerd in oktober 2026.
Waar ligt het Collegium Maius?
Het adres is ul. Jagiellońska 15, op ongeveer vier minuten lopen van de Grote Markt en ongeveer een kwartier van het Koninklijk Kasteel Wawel. De route van onze golfkartour door de oude stad loopt langs Collegium Maius; museumtickets en toegang horen daar niet bij.
Tips voor rondleidingen en de gratis woensdag
Van dinsdag tot en met vrijdag kun je zonder gids pas 's middags naar binnen. Het museum noemt alleen rondleidingen in het Pools, Engels, Frans, Spaans en Bulgaars: kies dus die van 9.45 uur in het Engels of de uitgebreide van 12.30 uur, koop je ticket vooraf en kijk op de website van het museum of er plaats is. De gratis woensdag geldt alleen voor het middagbezoek zonder gids, niet voor rondleidingen; kijk voor de regels van die dag op de website van het museum. Het café in de kelders is dagelijks open van 9.00 tot 18.00 uur. Het Copernicusmonument dat nu in het Planty-park staat, stond eerst op deze binnenplaats.
Veelgestelde vragen
Wat heeft Copernicus met Collegium Maius te maken?
Copernicus schreef zich in 1491 in aan de Krakause universiteit. In de Libraria staan replica's van drie instrumenten zoals hij ze gebruikte. De Copernicuskamer is wegens verbouwing gesloten.
Wat kost een ticket voor Collegium Maius?
Een bezoek zonder gids kost 17 PLN, met korting 10 PLN; een bezoek met gids 26 PLN en 14 PLN (gecontroleerd in oktober 2026).
Wanneer speelt de klok op de binnenplaats?
Elke dag om 9.00, 11.00, 13.00, 15.00 en 17.00 uur.
Is Collegium Maius op zondag open?
Voor zondag geeft het museum geen bezoektijden voor de tentoonstelling; de binnenplaats is dan open.
Is er een gratis dag?
Het bezoek zonder gids op woensdag, van 13.30 tot 16.00 uur met laatste toegang om 15.30 uur, is gratis. Voor rondleidingen betaal je.
Foto: Chris Olszewski, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.
Andere bezienswaardigheden
Klaar om te ontdekken?
Boek een tour, stap in een elektrische golfkar of regel een transfer.